Në mbledhjen e fundit të Këshilli i Sigurimit i OKB-së, kryetari i Kuvendit të Kosovës, Glauk Konjufca, paraqiti qëndrimin e Kosovës mbi zhvillimet politike dhe të sigurisë, duke theksuar progresin e vendit si demokraci funksionale dhe duke akuzuar Serbinë për ndërhyrje destabilizuese në rajon.
Në fjalimin e tij, Konjufca ngriti edhe çështjen e shqiptarëve në Luginën e Preshevës, duke e cilësuar si shqetësuese praktikën e “spastrimit etnik administrativ”, përmes pasivizimit të adresave në Preshevë, Bujanoc dhe Medvegjë. Sipas tij, kjo praktikë përbën një formë diskriminimi institucional dhe ndarje administrative, e cila cenon të drejtat themelore të shqiptarëve dhe ndikon drejtpërdrejt në përjashtimin e tyre nga jeta institucionale dhe shoqërore.
Konjufca kritikoi gjithashtu raportet ndërkombëtare, duke thënë se ato nuk pasqyrojnë në mënyrë të plotë kërcënimet hibride nga Serbia, përfshirë ndërhyrjet në zgjedhje dhe mbështetjen e strukturave paralele në veri të Kosovës. Ai përmendi edhe sulmin në Banjskë, duke kërkuar që autorët të përballen me drejtësinë.
Një pjesë e rëndësishme e fjalimit ishte kërkesa për transformimin e misionit të UNMIK-ut, duke argumentuar se prania e tij nuk reflekton më realitetin në Kosovë dhe se vendi tashmë ka arritur nivelin e një shteti funksional dhe sovran.
Në fund, Konjufca u bëri thirrje shteteve që ende nuk e kanë njohur Kosovën ta bëjnë këtë pa vonesë, duke theksuar se njohja e plotë ndërkombëtare është çelësi për stabilitetin në Ballkan.
Fjalimi i plotë i Glauk Konjufca
“Faleminderit, z. President
Shkëlqesi të nderuara,
Duke marrë parasysh raportin e Përfaqësuesit Special të Sekretarit të Përgjithshëm, i cili ofron një përmbledhje të detajuar të zhvillimeve politike në Kosovë, pavarësisht disa elementeve kontraverse dhe të njëanshme që nuk pasqyrojnë saktësisht ngjarjet në terren.
Do t’i mbaj vërejtjet e mia të shkurtra, pasi e kuptoj që ky Këshill ka çështje dhe kriza të tjera më urgjente për të trajtuar.
Republika e Kosovës vazhdon të lulëzojë si një demokraci e qëndrueshme, me institucione funksionale, rritje të qëndrueshme ekonomike, polici dhe forca profesionale të sigurisë, e përputhur me standardet më të larta të të drejtave të njeriut dhe të drejtave të komuniteteve, të cilat garantohen me Kushtetutë, ndërsa demonstron qëndrueshmëri ndaj sfidave të jashtme dhe krizave globale që janë në zgjërim e sipër.
Që nga takimi ynë i fundit, ne kemi mbajtur zgjedhje të lira dhe demokratike si në nivel lokal ashtu edhe në atë kombëtar, duke treguar edhe një herë se Kosova ka ndërtuar institucione demokratike dhe të pavarura, të afta për të ruajtur stabilitetin dhe për të mbështetur standardet liberale.
Qeveria e sapoformuar do të vazhdojë programin e saj ambicioz të reformave për ta bërë Kosovën më të begatë, më të sigurt dhe më të integruar me botën e gjerë.
Megjithatë, Beogradi ka vazhduar të luajë një rol përçarës, duke tentuar të ndërhyjë në zgjedhje dhe duke u përpjekur t’i imponojë komunitetit lokal serb në Kosovë, Listën Serbe të mbështetur nga Beogradi, duke synuar të pasqyrojë sundimin autoritar dhe një-partiak të Serbisë. Falë vendosmërisë sonë dhe mbështetjes së partnerëve tanë, ne kemi parandaluar me sukses ndërhyrje të tilla të huaja dhe kemi ruajtur integritetin e institucioneve tona demokratike.
Z. President,
Ne jemi një komb paqedashës dhe nuk kemi ndërhyrë kurrë në punët e brendshme të shteteve të tjera. Pavarësisht agresionit të Serbisë dhe kërcënimeve të vazhdueshme hibride kundër institucioneve dhe shoqërisë sonë, Kosova mbetet e gatshme të normalizojë marrëdhëniet ndërshtetërore dhe fqinjësore.
Megjithatë, pengesa për paqen dhe normalizimin e marrëdhënieve mbetet Serbia, e cila nuk është e interesuar as për normalizimin e marrëdhënieve me Kosovën dhe as për anëtarësimin në BE. Ata po përpiqen t’i mohojnë rajonit tonë stabilitetin, prosperitetin dhe integrimin e plotë në strukturat euroatlantike, të cilat janë shumë të nevojshme.
Ne i bëjmë thirrje Serbisë që të përballet me realitetin dhe ta njohë Kosovën si shtet sovran dhe të pavarur, si dhe të ndalojë mbajtjen peng të shoqërisë dhe të gjithë rajonit ndaj aspiratave të saja për hegjemonizëm rajonal.
Ndërsa raporti i UNMIK-ut njeh me saktësi përpjekjet e Kosovës për të normalizuar marrëdhëniet me Serbinë, ai anashkalon efektin stabilizues të përpjekjeve tona konstruktive për integrimin e pakicave në veri.
Funksionimi efektiv i një shoqërie mbështetet në kohezionin shoqëror dhe integrimin brenda një kuadri të përbashkët ligjor dhe politik.
Përpjekjet tona në veri të Kosovës për të ofruar siguri dhe për t’iu përgjigjur kërcënimeve, synojnë të sigurojnë një mjedis të sigurt dhe të qëndrueshëm për të gjithë qytetarët e Kosovës.
Kosova ka një nga kornizat më të avancuara të mbrojtjes së pakicave në Evropë. Megjithatë, shqetësimet tona mbeten se Serbia dhe akterë të tjerë keqdashës vazhdojnë të përdorin të drejtat e pakicave si armë.
Raporti nuk e mbulon mjaftueshëm rastin e sulmeve të armatosura dhe terroriste në Banjskë në shtator 2023. Beogradi ka urdhëruar, trajnuar dhe tani mbron autorët kryesorë të këtij agresioni.
Nëse raporti do të ishte më i balancuar, ai do të raportonte edhe për qasjen autoritare dhe shkatërruese të Serbisë, përfshirë spastrimin etnik administrativ të shqiptarëve në Preshevë, Bujanoc dhe Medvegjë.
Kosova vitin e kaluar u njoh nga katër shtete të reja dhe synon forcimin e marrëdhënieve diplomatike.
I bëjmë thirrje shteteve që ende nuk e kanë njohur Kosovën ta bëjnë këtë pa vonesë.
Sa i përket sundimit të ligjit, raporti nuk i mbulon mjaftueshëm përpjekjet kundër korrupsionit dhe drejtësisë tranzicionale.
Dhomat e Specializuara janë produkt i rendit ligjor sovran të Kosovës dhe nuk burojnë nga Rezoluta 1244.
Z. President,
Më lejoni të përfundoj duke theksuar se mandati i UNMIK-ut ka përfunduar dhe se Kosova është një shtet i pavarur, sovran dhe demokratik.
Fokusi duhet të jetë në pranimin e Kosovës në OKB dhe jo në praninë e UNMIK-ut.
Ju faleminderit.”
